Auteur: P.T.J. (Piet) Thomassen

Advies inzake meedoenregeling en schuldhulpverlening

Advies inzake meedoenregeling en schuldhulpverlening

Geacht College,
Vanuit de gemeente ontvingen wij het concept beleidsplan schuldhulpverlening 2027-20230, de verordening meedoenregeling 2027 en de “was-wordt lijst meedoenregeling”, met het verzoek daarover op korte termijn een advies uit te brengen. Wij bieden u dit, op 12 oktober vastgestelde, advies hierbij aan.

De verordening meedoenregeling 2027 volgt de verordening declaratiefonds 2023 op en het concept beleidsplan schulphulpverlening 2027-2030 beoogt het beleidsplan schuldhulpverlening 2022-2026 op te volgen. Wij hebben begrepen dat de veranderde naamgeving landelijk is ingegeven en dat deze beter aansluit op het doel van dit beleid en de verordening.

In algemene zin hebben we vastgesteld dat de wijzigingen in het beleidsplan en de verordening beperkt zijn. We kunnen dan ook volstaan met een betrekkelijk kort advies.

Concept-beleidsplan schuldhulpverlenining 2027

We constateren dat de borging van de kwaliteit van de schuldhulpverlening, een verantwoordelijkheid van de gemeente, in belangrijke mate wordt belegd bij de partners die onder mandaat van de gemeente belast zijn met de uitvoering. Wij snappen dat u de uitvoering van de regeling bij derden belegt, maar wij zijn van mening dat u kwaliteitsborging in eigen hand
moet houden. Wij missen aandacht hiervoor in het concept-beleidsplan.

1. Advies: de ASD adviseert u de borging van de kwaliteit periodiek zelf te evalueren en, indien daar aanleiding toe is, concrete verbeteracties uit te laten voeren.
Een belangrijk instrument in de uitvoering is de vroegsignalering. In de periode 2024-2025 werd 89% hiervan opgepakt, terwijl het percentage dat leidde tot contact met een bewoner halveerde van 16% naar 8% in de periode van 2023-2025. Daarnaast daalde het percentage dat leidde tot hulp acceptatie van 27% naar 19%. Opvallend is dat deze percentages in Oisterwijk aanmerkelijk onder het landelijk gemiddelde lagen. Een duiding van de oorzaak en een concrete verbeteractie op dit vlak wordt gemist. Het streven om te komen tot de landelijke percentages wordt wel benoemd, maar niet welke concrete maatregelen getroffen zullen worden om dit doel te bereiken.

2. Advies: de ASD adviseert u, met het oog op monitoring en evaluatie, bij dergelijke trends de in te zetten verbeteracties concreet te benoemen of aan te geven waarom bij waarneembare
trends geen actie wordt ingezet.
In het beleidsplan wordt opgemerkt dat op één element na, Oisterwijk aan alle in werking getreden elementen van de basisdienstverlening voldoet.

3. Advies: de ASD adviseert dit element te benoemen en te vermelden of en zo ja, welke maatregelen worden getroffen om ook aan dit ene element te gaan voldoen.
Tevens wordt in het beleidsplan gemeld dat waar nodig de dienstverlening cultuursensitief wordt opgepakt.

4. Advies: de ASD onderschrijft het belang van dit onderdeel van het beleidsplan.

Verordening meedoenregeling 2027
Zowel in de huidige verordening van 2023 als in de nieuwe die in 2027 in werking zal treden, is een bepaling voor onvoorziene gevallen en een hardheidsclausule opgenomen. Wij missen
in de toelichting gegevens over het aantal afwijkingen en de gronden voor toepassing van de hardheidsclausule in de afgelopen jaren.

5. Advies: de ASD adviseert de toepassing van dit artikel in de afgelopen jaren te evalueren en indien daar aanleiding toe is, de uitkomst mee te nemen in het beleid. Of en hoe vaak werd bij onvoorziene omstandigheden van de verordening declaratiefonds 2023 afgeweken. Geven deze ervaringen aanleiding tot aanpassing van het beleid?

Wij zien uw reactie met belangstelling tegemoet.

Namens de Adviesraad Sociaal Domein Oisterwijk,
Jos de Kort, voorzitter Samenstellers:
Hans Pijnenburg, secretaris Chris Vande Putte
Hans Pijnenburg,
en Jos de Kort

    Samenredzaamheid en zelfredzaamheid…. een voorzet van ASD

    Samenredzaamheid en zelfredzaamheid…. een voorzet van ASD

    De Adviesraad Sociaal Domein adviseert de gemeente om zelfredzaamheid en samenredzaamheid bij onze inwoners te versterken. Daarmee sluit de adviesraad ook aan op de conclusies van het project ‘Ouderen zelf aan zet’ van de ouderenbond Senioren Brabant en Zeeland.

    De bedoeling van gemeenschappelijke voorzieningen in het sociaal domein is dat ze aansluiten op zelfzorg en mantelzorg wanneer deze onvoldoende blijken te zijn. Met het aanbieden van praktische hulpmiddelen (zoals een douchestoel, een aangepaste keuken of een grijper) kunnen mensen vaak nog langere tijd zonder extra hulp van buiten.

    Het stimuleren van samenredzaamheid bestaat vooral uit het vergroten van de onderlinge contacten in buurten. Ook bij de planning van nieuwe woningen moet daar rekening mee worden gehouden. Er bestaan al meerdere initiatieven in buurten die hierop gericht zijn. Zo biedt de gemeente eventueel kleine financiële ondersteuning.
    Denk ook aan activiteiten van ContourdeTwern, R-Newt, het sociaal huis.  In de kernen zijn projecten gestart die zich richten op de onderlinge contacten en op samenwerking en zijn er veel vormen van hulp aan elkaar binnen buurten, families en vrienden.
    Samenredzaamheid en zelfredzaamheid zijn zeker niet alleen nodig de zorg omdat de betaalde zorg de vraag niet meer aan kan. Het steeds verder terugtreden van de rijksoverheid in het sociaal domein en het in stand houden van de verzorgingsstaat zijn in belangrijke mate bij de gemeente komen te liggen. Hierbij gaat het onder meer over de Wmo, jeugdhulpverlening, schuldhulpverlening, huisvesting van statushouders. Het verstrekken van bijstand lag al lang bij de gemeente.
    Door zelf- en samenredzaamheid zijn mensen vooral meer in staat om hun eigen leven te leiden. Ze kunnen de eigen taken uitvoeren wanneer en hoe ze dat zelf willen. Mensen helpen elkaar van oudsher en samenredzaamheid is dus zeker niets nieuws. Maar door de toegenomen welvaart en de beschikbaarheid van zorg en ondersteuning vanuit de samenleving is de afgelopen decennia de vraag naar door de overheid geregelde zorg en ondersteuning sterk gestegen. Voor velen is de zorg een recht en een gewoonte geworden waar men eerder gebruik van maakt dan van hulp vanuit de omgeving. De inzet van zelfzorg en zorg vanuit de omgeving heeft sterk plaatsgemaakt voor betaalde zorg.
    Het aanbod van hulp uit de eigen omgeving is ook niet gemakkelijker geworden. Mensen worden gemiddeld ouder en dat geldt dus bijvoorbeeld ook voor de kinderen die hun ouders willen verzorgen. Veel mensen nemen deel aan het arbeidsproces en hebben daarnaast veel sociale verplichtingen en veel hobby’s. Mensen verhuizen vaker en familieleden wonen minder in elkaars buurt dan voorheen.


    Mensen zijn graag zelfstandig en mensen zijn sociale wezens. Het blijkt dan ook dat in een reeks van zelf- en samen redzame projecten, mensen meer tevreden zijn over hun leven. Mensen ervaren dat ze meer de baas zijn over hun eigen leven, er zijn meer contacten en mensen voelen zich meer gezien. Ze durven meer om hulp te vragen en ook eerder hulp aan te bieden. Samenredzaamheid maakt deel uit van een vorm van samenleven waarbij er oog is voor elkaar en de bereidheid bestaat zich voor elkaar in te zetten.
    Dat de samenleving steeds verandert is normaal en dat we elkaar helpen, waar mogelijk en nodig wanneer de zelfredzaamheid afneemt, dient ook weer normaal te worden.



    Advies naar aanleiding van omgevingsvisie Ons Oisterwijk

    ASD laat zich informeren door de Stichting NAH Kracht Brabant

    ASD laat zich informeren door de Stichting NAH Kracht Brabant

    De ASD is op uitnodiging van de stichting NAH Kracht op bezoek gegaan bij de voorzitter van de stichting en 2 ervaringsdeskundigen NAH. Zij namen ons mee in de wereld van mensen met NAH en wat de Stichting voor hen wil betekenen.

    NAH staat voor Niet Aangeboren Hersenletsel. NAH ontstaat dus na de geboorte, bijvoorbeeld door een val of een voorwerp dat op het hoofd valt. Ook kan NAH vanuit het lichaam ontstaan, bijvoorbeeld door een tumor, een hersenbloeding of een verstopping in een van de vaten.
    NAH (niet-aangeboren hersenletsel) is daarmee de verzamelnaam voor schade aan de hersenen die in de loop van het leven ontstaan is; het is geen medische diagnose. NAH veroorzaakt een duidelijk verschil tussen de situatie vóór het hersenletsel en de situatie ná het hersenletsel. Het leidt tot een breuk in de levenslijn. Na het hersenletsel is álles anders in het leven. Niet alleen voor diegene die NAH heeft, maar ook voor diens naasten.


    NAH Kracht Brabant bestaat sinds 2020. Met zo’n 100 vrijwilligers worden mensen met NAH en hun naasten ondersteund. Daarbij wordt NAH-ervaringsdeskundigheid ontwikkeld, die wordt gebruikt om de zorg en het welzijn van de mensen met NAH te vergroten. De stichting heeft voor mensen met NAH inloopspreekuren op locaties in wijkcentra in twee regio’s van Brabant. Ook worden trainingen gegeven aan vrijwilligers en lessen verzorgd op hogescholen. Door ervaringsdeskundigen in te zetten lukt het de kennis over NAH te vergroten, o.a. bij behandelcentra als revalidatiecentrum Leijpark in Tilburg en revalidatiecentrum Blixembosch in Eindhoven, maar ook initiatieven als Breinlijn. Breinlijn.nl is een platform waar je gratis vragen kunt stellen en je zorgen kunt uiten over hersenletsel.
    Mensen komen vaak in contact met NAH Kracht doordat ze zelf te maken hebben met NAH. Ook melden familie en partners zich die op zoek zijn naar hulp. De stichting krijgt zo’n 1.000 telefoontjes per jaar met vragen over NAH. Aan de hand van de vragen die worden gesteld, ondersteunen de vrijwilligers en ervaringsdeskundigen het herstelproces. Daarbij worden individuele gesprekken gevoerd, ter bemoediging bij het herstel, maatjes of buddy’s geregeld, wordt voorlichting gegeven en wordt lotgenotencontact georganiseerd.
    NAH Kracht biedt o.a. de volgende trainingen aan.

    • Mijn ervaringsverhaal NAH.
      In deze training bouwt men aan de hand van het eigen ervaringsverhaal meer zelfvertrouwen op over het eigen leven en de volgende stap in het proces van verwerken en aanvaarding. Met de kennis en kunde uit de training kan men andere mensen en lotgenoten helpen bij hun ontwikkeling en herstel. Ook kan men na de opleiding voorlichting geven op scholen en revalidatiecentra.
    • Gesprekstraining.
      Met deze training kunnen ervaringsdeskundigen lotgenoten ondersteunen in hun herstelproces en kan men een waardevolle aanvulling zijn op professionele hulpverlening. Denk hierbij aan individuele herstelondersteuning of het organiseren van lotgenotencontact. Van belang hierbij zijn o.a. feitelijke kennis van NAH, maar ook communicatieve vaardigheden en het geven van feedback.

    Deze trainingen zijn de afgelopen jaren door de stichting zelf ontwikkeld, mede door subsidies van o.a. de Hersenstichting en het Oranjefonds. De ervaring leert dat de inzet van ervaringsdeskundigen in het revalidatieproces van mensen met NAH een verdere ontwikkeling mogelijk maakt.
    In de komende jaren wil de stichting bereiken dat de kennis van NAH in Brabant wordt vergroot en dat vragen van individuen worden beantwoord.
    Het belangrijkste doel is dat de persoon met NAH en zijn/haar naasten in hun kracht komen om de effecten van NAH te kunnen opvangen. Dit op een zodanige wijze dat men ziet dat NAH geen eindstation vormt maar een begin van een nieuw leven met aanpassingen.
    We komen tot de slotsom dat NAH Kracht met informatie en initiatieven mensen met NAH stimuleert om NAH Kracht te ontwikkelingen. Hiermee kunnen zij krachtig verder. Deze vorm van samenredzaamheid geeft inzicht aan de ASD-Oisterwijk in hoe het delen van elkaars ervaringen anderen weer verder kan helpen. De informatie die wordt verkregen uit dit soort bezoeken geeft mede richting aan de advisering van de ASD aan het college van Oisterwijk.


    Mocht u meer willen weten van de Stichting NAH Kracht Brabant kijk dan op www.nahkracht.nl.

    Een nieuw lid van de Advbiesraad Sociaal Domein – Oisterwijk

    Yvonne Petit stelt zich voor. 


    Het is gebruikelijk dat nieuwe leden van de Adviesraad Sociaal Domein Oisterwijk (ASD-Oisterwijk) zich via de Nieuwsklok voorstellen.
    Omdat ik sinds begin januari lid ben, volg ik dit gebruik graag op. Mijn lidmaatschap is ingegeven door het feit dat ik graag iets terug doe voor Oisterwijk.
    In 1997 zijn Paul en ik met de kinderen in Oisterwijk komen wonen. Tennissen, wandelen, tuinieren en ondernemen zijn de activiteiten die ik afgelopen 3 decennia hier heb gedaan of nog doe.
    We genieten volop van de bossen waar ik in 2005 Nordic Walking heb geïntroduceerd. Veel mensen kennen mij daar nog van.
    Ook kennen mensen mij van Sport- en Zorgatelier Wyzorg dat ik samen met Willy van Hijfte heb opgebouwd vanuit mijn huiskamer. Sinds 2017 heeft het een mooi onderkomen in de voormalige Levenskerk. Mede dankzij vrijwilligers uit de gemeente Oisterwijk en omgeving is het geworden wat het nu is.
    Mijn beroep was geriatrie-fysiotherapeut. Vóór Wyzorg heb ik in Revalidatiecentrum Leijpark gewerkt als fysiotherapeut in de neurologie en als longfysiotherapeut.
    Ik ben 3 jaar geleden met pensioen gegaan. Inmiddels ben ik oma van 3 prachtige kleinkinderen en 2 bonus kleinkinderen én “vervangende oma” van hun ook uit Syrië gevluchte nichtje.
    Het lidmaatschap van de ASD maakt dat ik als inwoner van Oisterwijk met een aantal medeleden gevraagd en ongevraagd advies geef aan het College van Oisterwijk.
    We leggen graag ons oor te luister, dus schroom niet om brede sociale kwesties met ons te bespreken. Hierbij gaat het niet om individuele verhalen maar om zaken die in bredere zin spelen.

    Mocht je meer willen weten van De ASD-Oisterwijk, kijk dan op https://asd-oisterwijk.nl Wie weet spreken we elkaar eens.

    Werkbezoek AdviesraadSociaal Domein aan ContourdeTwern

    Werkbezoek Adviesraad Sociaal Domein aan ContourdeTwern

    De Adviesraad Sociaal Domein Oisterwijk (ASD) geeft gevraagd en ongevraagd advies aan het college op diverse terreinen. Dit betreft jeugd, Wmo, Participatie, Bestaanszekerheid, Basisstructuur en Inburgering.
    Om beter zicht te krijgen op wat er in de gemeenschap leeft gaat de adviesraad van tijd tot tijd op werkbezoek bij maatschappelijke organisaties.
    Op 16 maart was een afvaardiging van de ASD op gesprek bij een afvaardiging van het team Oisterwijk van ContourdeTwern.

    Deze welzijnsorganisatie is actief in een aantal gemeenten in Noord-Brabant, waaronder gemeente Oisterwijk. Het doel van ContourdeTwern staat goed beschreven verwoord op hun website, namelijk:
    ‘Samen met inwoners, vrijwilligers en andere organisaties werken we aan een sterke sociale basis in Oisterwijk. Wij dragen bij aan het realiseren van wijken en buurten, waar mensen zich verbonden voelen en naar elkaar omkijken. Waar er ruimte en aandacht is voor mooie initiatieven. Waar iedereen meetelt en meedoet en we elkaar, wanneer dit even nodig is, een steuntje in de rug bieden’.
    Dan komen er meteen vragen op. Wat is ContourdeTwern voor organisatie? Welke activiteiten verricht zij? Wie helpt er mee om deze te verwezenlijken? Welke Oisterwijkers hebben hier het meeste profijt van?
    Kortom: goed om elkaar te ontmoeten, beter te leren kennen en meer inzicht te krijgen in de werkzaamheden van ContourdeTwern.


    ContourdeTwern is een grote organisatie van 600 medewerkers en een groot aantal vrijwilligers. In Oisterwijk zijn 7 medewerkers actief. Zij werken samen met diverse professionele organisaties en 150 vrijwilligers. Een groot aantal activiteiten wordt ondersteund door deze vrijwilligers.
    Wat goed om te horen dat zoveel Oisterwijkers vrijwillig actief zijn voor de onze samenleving. ContourdeTwern heeft vier Kernwaarden waaraan de manier van werken getoetst wordt, namelijk: Verbonden, Dichtbij, Aandacht en Lef. Precies wat er in deze tijd nodig is voor de omvorming van de samenleving waarin samenredzaamheid een steeds grotere rol gaat spelen. De zorg en de hulp waar we jarenlang aan gewend waren, wordt minder. En wij moeten ons daarop aanpassen en meer voor onszelf en voor elkaar gaan zorgen. Deze ontwikkeling biedt ons kansen om een aantal taken samen op te pakken en onze aandacht voor elkaar te versterken.
    De richting voor de komende jaren is daarom het bouwen aan sterke gemeenschappen in de wijken, iedereen gelijke kansen bieden, met oog voor ieders persoonlijke situatie. In het gesprek wordt duidelijk dat de medewerkers van ContourdeTwern met al hun activiteiten dat ook echt waarmaken. De activiteiten van ContourdeTwern zijn heel verschillend. Zo is er buurtondersteuning (wijkgericht werken) in Westend, Pannenschuur, Waterhoef, de Bunders het dorp Haaren. Hierbij gaat het om het meedenken met wijkbewoners. Zo zijn er bijvoorbeeld wijkdagen, voorzorgcirkels, inloopmomenten en wijklunches. We begrijpen dat de wijkcentra als ontmoetingsplek, waar eenieder zich welkom voelt heel belangrijk zijn voor het wijkgevoel. Elke wijk heeft zijn aanspreekpunt van ContourdeTwern, de buurtondersteuner. Moergestel kent haar eigen buurtaanpak.
    Een andere belangrijke activiteit, die genoemd wordt, is de ondersteuning van mensen die voor hun familieleden en/of naasten zorgen. ContourdeTwern denkt mee en kijkt of er passende ondersteuning nodig is en geeft kortdurende begeleiding.
    Deze mantelzorgers worden tijdens de week van de mantelzorg in het zonnetje gezet, bijvoorbeeld met een wijnproeverij, yogalessen en een filmavond. Hiernaast blijkt het maandelijks mantelzorgcafé belangrijk voor fijne ontmoetingen. Jaarlijks worden ook de mantelzorgwaarderingen namens de gemeente uitgereikt.
    Verder horen we dat ContourdeTwern de Onafhankelijke Cliënt Ondersteuners onder haar hoede heeft. Dit doen ze aanvullend, en in samenwerking met de cliëntondersteuners die de seniorenverenigingen hebben. Deze cliëntondersteuners denken belangeloos mee met de mensen die vragen hebben over zorg of hulp. Zij kunnen bijvoorbeeld samen met een cliënt een gesprek met Loket Wegwijs voorbereiden.


    Ook vinden er huisbezoeken plaats bij mensen die vragen hebben of contact willen met anderen. Ze stimuleren mensen om deel te nemen aan activiteiten. Samen zijn met anderen, bijvoorbeeld in een wijkcentrum, is heel waardevol. Mensen raken verbonden aan elkaar en kunnen elkaar ook helpen.
    Sinds enige jaren is ‘Welzijn op recept’ geïntroduceerd en is sinds enige maanden van start in samenwerking met Wyzorg en Loket Wegwijs. Dat is een goed initiatief, waarbij praktijkondersteuners in de huisartsenpraktijk kunnen verwijzen naar ContourdeTwern. Dat gebeurt dan wanneer de oorzaak van een kwaal niet medisch is maar met welzijn te maken heeft. ContourdeTwern kijkt dan met de hulpvrager of er preventieve oplossingen zijn.
    De laatste grote activiteit die aan bod is gekomen, is de inzet van een taalhuiscoördinator in Oisterwijk. Iedere dinsdagochtend houdt deze een spreekuur in de bibliotheek. Samen wordt er bekeken of er interesse is in het verbeteren van taal en/of digitale vaardigheden. Wederom met begeleiding door, we raden het al, vrijwilligers.
    Tussen neus en lippen door horen we nog van een Nieuwsbrief, Netwerk Zorg- en Welzijn, samenwerking met Durendael, een Meedoen-balie waarbij o.a. AZC bewoners worden geactiveerd om mee te doen, mensen die fietslessen krijgen of hulp bij administratie. Er is een klussendienst en er is ondersteuning voor de projecten ‘Buurt aan Zet’ en ‘Ontmoeting in Beweging’. Dat gebeurt samen met Wyzorg, het Sociaal Huis en de Stichting Ons Oisterwijk (van het Oisterwijks treintje).
    Al met al duizelt het ons bijna van alle activiteiten en de inspanningen van ContourdeTwern en, niet te vergeten de vrijwilligers.
    Als afsluiting geeft ContourdeTwern aan dat er positieve ontwikkelingen zijn in de opbouw van zelfredzame burgers en samenredzame wijken. ContourdeTwern zal deze ontwikkeling actief blijven ondersteunen, samen met de vrijwilligers. Niet alles kan alleen op vrijwilligers rusten. De continuïteit van alle activiteiten en het vrijwilligerswerk is nodig en moet door een organisatie als ContourdeTwern ondersteund worden. Daarvoor is een duurzame financiering door de gemeente nodig.
    Voor ons is het tijd om alle informatie mee te nemen en te gebruiken voor onze adviezen. Voor ContourdeTwern is het tijd voor het vele werk dat op hen ligt te wachten.


    Wilt u meer weten over ContourdeTwern dan kunt u terecht op de website www.contourdetwern.nl

    Ontwikkelingen binnen het sociaal domein

    Betreft: ontwikkelingen binnen het sociaal domein
    Geachte formateur, geachte formerende partijen,
    De Adviesraad Sociaal Domein Oisterwijk (ASD) is bij gemeentelijke verordening ingesteld om het college van burgemeester en wethouders gevraagd en ongevraagd te adviseren over beleid binnen het sociaal domein. Dat omvat onder meer de Wmo, jeugdzorg, bestaanszekerheid, participatie en sociale basisstructuur.
    U gaat een nieuw een nieuw collegeakkoord voor de komende vier jaar opstellen en een nieuw college van B&W formeren. Met het oog daarop wil de ASD een aantal belangrijke ontwikkelingen in het sociaal domein onder uw aandacht brengen. Deze zullen in de komende jaren op uw pad komen en daarom adviseren wij u hiermee rekening te houden bij het opstellen van een nieuw collegeprogramma. We sluiten hierbij aan bij de oproep die we in augustus 2025 hebben gedaan aan alle politieke partijen in relatie tot hun verkiezingsprogramma.


    1. Demografische ontwikkelingen
    De samenleving verandert in hoog tempo. Het aantal inwoners groeit door natuurlijke aanwas, migratie en omdat mensen gemiddeld langer leven. In relatie hiermee neemt de vraag naar zorg in gelijke mate toe. Deze ontwikkeling is ook van toepassing op de bevolking in onze gemeente.
    Tegelijkertijd is er sprake van ontgroening, ook op de arbeidsmarkt. Het aantal mensen dat in de zorg werkt is daarom onvoldoende om de vraag naar zorg te beantwoorden. De komende jaren zal het verschil tussen vraag en aanbod op de arbeidsmarkt alleen maar groter worden en zullen de kosten stijgen.
    Ten gevolge van dit ‘zorginfarct’ zal het aanbod van zorg en hulp naar verwachting kleiner worden. en zullen burgers meer zelfredzaam moeten worden. Dat klinkt negatief, maar dat hoeft niet zo uit te pakken. Zo blijkt uit landelijke experimenten dat de kwaliteit van leven stijgt bij toenemende zelfredzaamheid en samenredzaamheid. Het is naar ons oordeel daarom belangrijk dat gemeente Oisterwijk voorwaarden creëert waardoor inwoners die verantwoordelijkheid kunnen nemen. Het stimuleren van actieve buurten, buurtopbouwwerk, ondersteunen van vrijwilligerswerk en mantelzorg, het creëren van ontmoetingsplekken et cetera zijn essentieel om de kwaliteit van leven te borgen en de kosten van zorg betaalbaar te houden.
    In relatie hiermee zijn voor de komende raadsperiode de volgende vragen van belang. Wilt u de lokale wet- en regelgeving aanpassen en investeren in een meer evenwichtige samenlevingsopbouw in wijken en de buurten? Wilt u vrijwilligerswerk stimuleren zodat verenigingen en instellingen hun goede werk kunnen blijven doen? Wilt u investeren in de uitbreiding van ondersteuning van mantelzorg als voorwaarde voor haalbare zorg?


    2. Jeugd en jeugdhulp
    Gelukkig gaat het met veel jongeren goed. Maar helaas gaat het met een toenemend aantal minder goed. De afgelopen jaren is de vraag naar jeugdzorg landelijk gestegen van 8,5% in 2015 naar ruim 14% in 2025. Micha de Winter (emeritus-hoogleraar pedagogiek) geeft hiervoor de volgende verklaringen:


    • De samenleving geeft meer prikkels en verleidingen voor jongeren.
    • Door complexere problemen en verbeterde diagnostiek is er meer behoefte aan professionele expertise.
    • We vergroten diagnoses en problemen uit; we zijn steeds beter in het duiden van wat niet goed gaat.
    • Jongeren lijken steeds minder terecht te kunnen in de directe sociale omgeving zoals familie, leraren, trainers.
    • Succesverhalen op sociale media leiden tot overspannen idealen.


    Op grond van de inhoud van de zorgvraag en om de kosten beheersbaar te houden is het versterken van preventie en directe begeleiding van jongeren in buurten en op scholen nodig. Versterken van leerlingbegeleiding, (school-)maatschappelijk werk, opvoedingsondersteuning, normalisering, buurtgezinnen en preventie zijn dringend noodzakelijk om de opvoedingskwaliteit te verbeteren, om exclusie van jeugd te voorkomen en de kosten te beheersen.
    Voor de komende raadsperiode is dan ook de vraag of u middelen wilt reserveren voor preventie en directe begeleiding van ouders en jongeren om zeer dure tweedelijns jeugdzorg te beperken. Denk daarbij ook aan begeleiding van echtparen met relatieproblemen waardoor kinderen problemen krijgen. Dit soort investeringen zal naar verwachting meer dan gecompenseerd worden door lagere kosten voor jeugdhulp.


    3. Woningmarkt
    De wachttijden voor sociale huurwoningen zijn lang, de huren in de vrije sector zijn hoog en koopwoningen zijn voor starters niet te betalen. Jeugdigen wonen noodgedwongen langer bij hun ouders. De doorstroming vanuit het AZC stokt. Veel ouderen zoeken tevergeefs naar een levensloopbestendige woning en het aantal eenpersoonshuishoudens groeit. Een passend antwoord op deze situatie is tot heden niet gevonden.
    Sterke sturing op sociale en kleinschalige woningbouw en versoepeling van regelgeving en taaie bureaucratische procedures is noodzakelijk. Dit vraagt om politieke moed tegenover ‘het geweld’ van de bouwmarkt. Voor de komende raadsperiode is de vraag of u bereid bent om deze handschoen op te pakken.


    4. Stel de inwoner centraal
    Veel inwoners hebben niet het gevoel dat de (lokale) overheid zich bekommert om hun problemen. Het vertrouwen van de inwoners in de overheid neemt af. De gemeente Oisterwijk heeft mooie stappen gezet om dat vertrouwen te herstellen. In alle kernen zijn projecten uitgevoerd waarbij bewoners kunnen aangeven wat zij belangrijk vinden voor de ontwikkeling van hun kern. Dat zijn belangrijke eerste stappen, maar in een aantal gemeenten, ook in de regio, zijn verdergaande initiatieven genomen.
    Denk hierbij aan het instellen van een burgerberaad, het uitvoeren van projecten zoals ‘van ik naar wij’ en het mogelijk maken om buurtinitiatieven te verwezenlijken. Ook dit vraagt om politieke moed. Bent u bereid hieraan in de komende raadsperiode uitvoering te geven?


    5. Tot slot
    De ASD heeft niet de pretentie met het bovenstaande een volledig en alomvattend beeld te schetsen van de te verwachten ontwikkelingen in het Sociaal Domein. Onze intentie is vooral u mee te nemen in een aantal ontwikkelingen en u te inspireren tot het maken van bestuurlijke keuzes over deze vraagstukken in het nieuwe collegeakkoord. Dat geeft inwoners inzicht in de vraag hoe het nieuwe gemeentebestuur denkt over voor hen belangrijke zaken en kan bijdragen aan vergroting van vertrouwen van inwoners in het gemeentebestuur.
    Als u vragen en/of opmerkingen hebt n.a.v. deze brief, dan gaan wij daarover graag met u in gesprek. U kunt daarvoor contact met ons opnemen via secretariaat@asd-oisterwijk.nl
    Met vriendelijke groet,


    Namens de Adviesraad Sociaal Domein Oisterwijk,
    Jos de Kort, voorzitter


    Hans Pijnenburg, secretaris

    Reactie op ongevraagd advies van ASD d.d. 21 augustus 2025

    Geachte leden van de Adviesraad Sociaal Domein,

    Op 21 augustus 2025 heeft u ongevraagd advies uitgebracht aan het college over het transformatieplan sociaal domein van de Regio Hart van Brabant. Allereerst bedanken we u voor uw inzet en het meedenken over het sociaal domein in het belang van onze inwoners.
    Algemene reactie van het college
    De aanleiding voor uw advies komt voort uit het transformatieplan van de Regio Hart van Brabant. U geeft daarbij aan zorgen te hebben over de zorgvuldigheid van het gelopen proces en rol die gemeenten en adviesraden hebben gehad. Daarnaast geeft u een scherpe analyse op de inhoud van het transformatieplan. Tot slot geeft u ons een aantal concrete adviezen.
    Uw advies is een uitgebreid en scherp advies. Wij herkennen verschillende van de door u geschetste aandachtspunten. Wij stellen vast dat de vorm en inhoud in het transformatieplan soms door elkaar lopen. Omdat uw advies inhoudelijk gericht is op de regionale samenwerking heeft wethouder Dion Dankers uw brief ingebracht op het Poho sociaal van de Regio Hart van Brabant. De portefeuillehouders van de deelnemende gemeenten hebben afgesproken om een gezamenlijke reactie te sturen vanuit de Regio.
    Namens de Regio Hart van Brabant is er inmiddels een uitgebreide reactie opgesteld. Daarin worden enkele zaken opgehelderd en wordt beschreven wat er met de gegeven adviezen wordt gedaan.
    De reactie van de Regio Hart van Brabant is gericht op de door u beschreven:
    • Aanleiding
    • Analyse van het proces tot op heden
    • Analyse van het uitvoeringsplan
    • Advies 4.
    Voor de reactie hierop verwijst het college naar de bijgevoegde brief van de regio Hart van Brabant (bijlage 1).
    De adviezen 1 tot en met 3 zijn gericht aan het college van de gemeente Oisterwijk. Hieronder zullen we afzonderlijk reageren op deze adviezen.
    Voor de leesbaarheid raden we aan om eerst kennis te nemen van de gezamenlijke reactie vanuit de Regio Hart van Brabant en daarna van deze reactie door het college.
    Naast onze reactie op uw advies zijn de volgende bijlagen toegevoegd:
    Bijlage 1: Beantwoordingsbrief van de Regio HvB op het advies van de ASD
    Bijlage 2: Transformatieplan sociaal domein Regio HvB
    Bijlage 3: Adviesnota Transformatiesturing
    Bijlage 4: Rapport Transformatiesturing SD Regio HvB (bijlage 3 en 4 vormen samen de bestuurlijke opdracht en bijbehorend advies met betrekking tot de gewenste regionale transformatiesturing. Dit proces is voorafgegaan aan de totstandkoming van het Transformatieplan)


    Reactie op advies 1:
    U vraagt om een duidelijke formulering van knelpunten en een realistische aanpak binnen bestaande structuren. We onderschrijven het belang van een heldere probleemanalyse. De beschreven knelpunten in het transformatieplan zijn gebaseerd op het advies van Hiemstra en de Vries. Dit advies is als bijlage toegevoegd aan het transformatieplan. Input voor dit advies is opgehaald onder andere bij de regiogemeenten zelf en dus ook bij Oisterwijk. Om die reden zien we nu geen aanleiding om opnieuw knelpunten te formuleren ten aanzien van de regionale samenwerking.
    U pleit voor een realistische prioritering binnen de bestaande structuren. Binnen de bestaande structuren is er op allerlei vlakken al sprake van samenwerking in de regio met inzet van capaciteit, tijd en geld. Zoals beschreven lopen we tegen een aantal knelpunten aan waaronder een prioritering. Wij zijn van mening dat het transformatieteam juist kansen biedt op dat terrein. Tegelijkertijd herkennen we in uw advies dat een meer concrete aanpak noodzakelijk is om daadwerkelijk verschil te kunnen maken. Daarom zullen wij het verdere proces nauwlettend volgen en waar nodig bijsturen.


    Reactie op advies 2:
    U benadrukt het belang van borging van verantwoordelijkheid en invloed van de gemeenteraad. In de gezamenlijke reactie vanuit de Regio Hart van Brabant wordt een uitgebreide toelichting gegeven op de betrokkenheid en bevoegdheid van raad en college wat betreft regionale samenwerking.
    Wij zijn van mening dat het transformatieplan duidelijker had kunnen beschrijven dat er geen sprake is van beleidsvorming die inwoners direct raakt. En enkel gaat over de regionale samenwerkingsstructuur. We gaan ervan uit dat met deze toelichting voldoende helder is dat de rol van raad en college niet verandert.


    Reactie op advies 3:
    U adviseert de inkoop Jeugdzorg 2027 te behandelen als hoog risicoproject. Daarmee zijn we het met u eens. Ook in de reactie vanuit de Regio Hart van Brabant wordt u daarin gesteund. Dit traject krijgt daarom prioriteit en wordt door de Regio Hart van Brabant zorgvuldig voorbereid. We werken aan een planning die voorkomt dat het proces onder tijdsdruk komt te staan, zoals in 2022 gebeurde. De adviesraden worden betrokken bij dit proces en we zullen u actief informeren over de voortgang, de momenten van besluitvorming en de wijze waarop uw advies kan worden ingebracht. Het doel blijft dat jeugdige inwoners adequaat geholpen worden en dat financiële risico’s zoveel mogelijk worden beperkt.


    Conclusie
    Wij waarderen uw uitgebreide en zorgvuldige advies ten aanzien van het transformatieplan. Dit plan is het begin van een traject met als doel de regionale samenwerking te verbeteren. We zijn het met u eens dat het plan onvoldoende helder was over de rol, taken en verantwoordelijkheid van het transformatieteam van de Regio Hart van Brabant. De Regio hart van Brabant biedt aan om daarover in gesprek te blijven en het college sluit zich daar graag bij aan. We kijken uit naar een voortzetting van de samenwerking en waarderen de betrokken inzet van de adviesraad voor het welzijn van onze inwoners.
    Met vriendelijke groet,
    het college


    Judith Koppers-van der Krabben a.i. Hans Janssen
    Gemeentesecretaris Burgemeester

    Reactie advies transformatieplan

    Door Regio Hart van Brabant

    Brief aan de formateur en de politieke partijen in Oisterwijk

    Op 18 maart jl. zijn verkiezingen gehouden voor de gemeenteraad. PGB, VVD en D66 hebben met elkaar afgesproken een nieuw college te gaan vormen. Op dit moment praten ze met elkaar over wat ze de komende jaren willen bereiken voor de inwoners van Oisterwijk, Moergestel, Haaren en Heukelom. Op 31 maart jl. stuurde de Adviesraad Sociaal Domein een brief aan de formateur en de formerende partijen. Daarin heeft de adviesraad aangegeven wat voor de komende jaren belangrijk is.

    De Adviesraad Sociaal Domein Oisterwijk (ASD) is door de gemeente ingesteld om het college van burgemeester en wethouders te adviseren over het zogenoemde sociaal domein. Dat domein gaat over:

    • De Wmo (zoals thuishulp, hulpmiddelen, ondersteuning mantelzorg, begeleiding etc.)
    • De jeugdzorg
    • Bestaanszekerheid (omgaan met armoede)
    • Inburgering van nieuwkomers
    • Over het deelnemen van de inwoners aan het dagelijks leven in hun buurt en aan het meedenken in de gemeente Oisterwijk
    • De nodige zorg, hulp en welzijn voor onze inwoners.

    Op dit gebied is er afgelopen jaren veel gebeurd. De adviesraad wil dat de bestaande goede activiteiten versterkt en doorgezet worden. Belangrijke voorbeelden van dit beleid zijn:

    • Het versterken van buurten en van samenredzaamheid.

    Het aantal inwoners groeit onder andere omdat mensen gemiddeld langer leven en er mensen van buiten Oisterwijk hier komen wonen. Hierdoor neemt de vraag naar zorg toe en omdat er gemiddeld minder kinderen geboren worden, zijn er niet genoeg mensen om alle zorg voor inwoners op zich te nemen.
    Inwoners zullen daarom meer voor zichzelf en voor elkaar moeten gaan zorgen; ze worden meer zelfredzaam en samenredzaam. Waar nodig zullen vrijwilligers en mantelzorgers ondersteuning bieden. De gemeente ziet erop toe dat vrijwilligers en mantelzorgers meer ondersteund worden. Uit situaties waar dat al zo werkt, blijkt dat mensen positiever zijn over hun leven en de kwaliteit daarvan.
    Waar professionele hulp nodig is kunnen inwoners een beroep doen op Loket Wegwijs.

    • Bouwen van woningen

    Belangrijk is ook de bouw van nieuwe woningen of beter nog buurten waar naast actieve mensen ook mensen wonen die met enige burenhulp geholpen zijn. En waar ook mensen kunnen wonen met een kleinere beurs.

    • Jeugdzorg

    Gelukkig gaat het met veel jongeren goed. Maar met een steeds groter aantal gaat het helaas minder goed. Eén op de zeven kinderen krijgt jeugdzorg. Dat is heel veel en de gemeente is er nu op gericht om met hulp dichtbij (leerlingbegeleiding, buurtgezinnen etc.) de mogelijkheden voor jongeren te verbeteren en veel problemen te voorkomen. Blijkt er echt beroepsmatige hulp nodig te zijn dan moet die er snel komen.

    • Luister naar de inwoners

    Tenslotte hebben veel inwoners het gevoel dat de gemeente zich niet om hun lot bekommerd. Maar onze gemeente heeft belangrijke stappen gezet om dat vertrouwen te herstellen. Zo hebben inwoners in alle kernen de kans om aan te geven wat zij belangrijk vinden voor hun buurt of dorp. Dat zijn initiatieven die doorgezet moeten worden.
    De Adviesraad Sociaal Domein vindt het belangrijk dat het nieuwe college op de ingeslagen weg doorgaat. Het zou niet goed zijn voor onze gemeente als er te veel tijd en geld verloren gaat in het opnieuw schrijven van plannen. Wij hopen dat er stevig wordt doorgepakt op de bestaande goede acties. De adviesraad heeft de formateur en de partijen daartoe opgeroepen.